SENDİKALARDA ÇALIŞMA VE DEVRİMCİ SENDİKACILIK-Devrimci Yol, Sayı:6, 15 Temmuz 1977

1.KRİZ DERİNLEŞİYOR MÜCADELE GELİŞİYOR

Kriz derinleşiyor:

Türkiye, emperyalizmin hegemonyası altında bir ülkedir. Ekonomisi çarpıktır ve dışa bağımlıdır. Çeşitli sektörler aşırı ölçüde (emperyalizmin ve yerli ortaklarının çıkarları doğrultusunda) gelişirken, alt yapı yatırımları ve bazı sektörler yeterince gelişmemiştir. Ekonomi, hammadde, yarı mamul girdiler ve makine-teçhizat açısından emperyalist tekellere bağımlıdır. Bu bağımlılık giderek artmaktadır. Bu ise ülkenin emperyalist tekellerce giderek daha fazla yağmalanmasına yol açmaktadır. Yapısal dışa bağımlılıktan kaynaklanan ödemeler dengesi sorunları ise ülke parasının değerinin sürekli olarak düşürülmesine yol açmaktadır. Bu ise emperyalist sömürüyü daha da artırmakta , enflasyonunu geniş emekçi kitlelerin gerçek gelirlerini sürekli azaltmasına neden olmaktadır.

Ülkede genel olarak ekonominin ve özel olarak da sanayinin çarpık yapısı, 1950’lerden sonra görülen tarımda makinalaşmanın yol açtığı mülksüzleştirme sonucunda ortaya çıkan büyük işsiz (açık işsiz) kitlelerinin gelişen sanayi tarafından emilmesini engellemiştir.  Bu gün işsizlik giderek büyümektedir. Gelişmiş kapitalist ülkelerde buhran dönemlerinde bile görülmeyen işsizlik oranları Türkiye gibi geri bıraktırılmış ülkeler için yapısal bir hastalık halindedir. Türkiye’de bu gün açık işsizlerin sayısı 3 milyona yakındır (çalışabilir nüfusun yaklaşık olarak % 15’i).

Emperyalizmin ve oligarşinin sömürüsü de hayat pahalılığının gelişmiş kapitalist ülkelerle karşılaştırılamayacak bir şekilde artmasına yol açmaktadır. Ticaret Bakanlığı’nın yayınlarına göre, 1963 yılı ile karşılaştırıldığında, İstanbul’da hayat tam 5 misli pahalılanmıştır. 1963 yılında 1000 lirayla geçinen bir aile, aynı hayat seviyesini sürdürebilmesi için 1977 yılı nisan ayında 4924 lira almak zorundadır.

Derinleşen ekonomik kriz, emekçi sınıf ve tabakalar üzerindeki sömürü ve baskının artmasına yol açmaktadır. Bu ise en geniş emekçi kitlelerinin düzene karşı olan muhalefetini artırmakta, en geniş kitlelerin bir çözüm yolu aramasına neden olmaktadır. Emekçi sınıflar arasında ekonomik-demokratik mücadele açısından en örgütlüsü olan işçi sınıfı, burjuvaziye karşı her geçen gün daha da sertleşen bir mücadeleye çekilmektedir.

İşçi sınıfının talepleri artıyor:

İşçi sınıfının ekonomik-demokratik mücadelesi bir taraftan gerçek gelirlerin pahalılık nedeniyle düşme eğilimine karşı direnme, diğer taraftan (Türkiye’deki toplumsal ve ekonomik gelişmeye bağlı olarak) daha iyi bir yaşamı kendisine layık görme ve bunu talep etmeden kaynaklanmaktadır.

Köyden ilk kez şehre göç eden bir yoksul köylü için 1800 TL. asgari brüt ücret (neti 1250-1300 TL.arasıdır) köydeki yaşam koşullarının üstünde bir yaşam sağlar. Sigortalı olmak, çalışma süresinin belirli olması, yıllık ücretli izin kullanabilmek, v.b. gibi yasal haklar onu ilk başlarda yeterince tatmin eder. 1950’lerde ve 1960’larda meydana gelen büyük iç göçler, yarattığı bu nispi refahla sınıf mücadelesinin gelişmesini belli bir ölçüde etkiledi.

Ancak zaman içinde köyden göç eden yeni işçi şehir yaşamına alışır. Normal şehirlilerin standartlarına ayak uydurmaya çalışır. Yamalı pantolonu, delik ayakkabıyı bırakır. Sinemaya gitmek ister. Gecekondusunda elektrik, su için, mahallesine yol için belli bir mücadeleye girer. Ücret artış talebinin ilk unsuru köy ve şehir arasındaki farkın kapatılması doğrultusundadır. Şehirli gibi yaşamayı kendine hak kabul edince, bu iş için gerekli ücreti almak için mücadeleye girer.

Diğer taraftan, zaman içinde şehirli işçilerin de tüketim alışkanlıkları değişir. Bundan 10 yıl önce işçilerin evinde televizyon çok seyrek görülürdü. İşçiler, evlerinde televizyon, buzdolabı, çamaşır makinası gibi dayanıklı tüketim mallarının olmasını bir hak olarak görmezlerdi. Bu gün görüyorlar. Ücretlerini de buna göre istiyorlar. Türkiye’de tüketim ekonomisinin  süratle gelişmesi, gerçek ücretlerin (alım gücünün) artırılması talebinin ana kaynaklarından biridir. (1)

Buna ek olarak, işçi sınıfının en genel anlamda eğitim düzeyi yükselmektedir. Burjuva eğitim düzeninden geçenlerin sayısı artmaktadır. Buna bağlı olarak da işçiler, toplam gelirlerinin artmasının yanı sıra;

-Daha az yorulmak ve yıpranmak (daha kısa çalışma süresi ve daha az yorucu iş),

-Daha emniyetli ve rahat bir yerde çalışmak,

-İş teminatına sahip olmak, her gün işten atılmak korkusuyla yaşamamak,

-İşyerinde işçinin kişiliğine saygı gösterilmesini ve iş yerinde işçinin söz hakkının olması için de talepler öne sürmektedirler.

 Geri bıraktırılmış ülkelerde ekonomik-demokratik mücadele serttir:

Bu nedenler işçilerin ücret taleplerinin çok yüksek olmasına neden olmaktadır. Tekelci işletmelerde bu gün toplusözleşmelerde alınan maddi haklar işçilerin parasal gelirlerini  sözleşmenin birinci yılında yüzde 60, yüzde 70 oranlarında artırmaktadır. Gelişmiş kapitalist ülkelerde imzalanan  toplu iş sözleşmelerinde ise bu oran yüzde 10, yüzde 15 civarında bile olmamaktadır.

Diğer taraftan, emperyalist tekeller tüm dünyayı sömürdüklerinden ücret artış isteklerini Türkiye’deki yerli tekelci kapitalistlerden ve daha genel olarak tüm kapitalistlerden daha kolay karşılayabilmektedir.

Türkiye’deki burjuvazi sö­mürdüğünün bir kısmını emper­yalistlere aktarmaktadır. Çarpık sanayileşmenin yol açtığı enerji kısıtlamaları, dışa bağımlı yapı­nın ortaya çıkardığı döviz sıkıntı­sı ve girdi (hammadde, yarı mamul madde, makina-teçhizat) karaborsası, her gün kapitalistle­rin kasasından milyonlarca lirayı heba etmektedir.

Talebin daha fazla, verilebi­leceğin ise daha az olmasına bağlı olarak toplumsal buhran derin­leşmekte, ekonoraik-demokratik mücadele çok daha sert ve militan gelişmelere açık olarak gelişmek­tedir.

Gelişmiş kapitalist ülkelerde, ekonominin hareketinin buhrana girdiği dönemlerde grev­ler ve direnişler artmaktadır. Ekonomik-demokratik mücadele­nin gelişmesinde determinist yön ağır basmaktadır. Halbuki Tür­kiye gibi geri bıraktırılmış ülke­lerde, olgunlaşmamış milli krizin sürekli varlığına bağlı olarak, ekonomik-demokratik mücadele­nin gelişmesinde volantarist yön daha ağır basmaktadır. Ekonomik-demokratik mücadelenin bu­gün daha ileri noktalara götürülmesi ekonomik buhranın dah da derinleşmesinden ziyade Devrim­cilerin doğru kitle çalışmasına bağlıdır.

Türkiye’de bugün ekonomik-demokratik mücadelede örgütlenme düzeyi geridir:

Türkiye’de bugün işçi sayısı 5 milyona yakındır. Ama Sosyal Sigortalar Kurumu’na üye gözüken işçilerin sayısı 1975 yılında sadece 1.8 milyondu. Yürürlükte­ki yasalara göre, her çalışan Sosyal Sigortalar Kurumu kap­samında olmalıdır. Buna göre, işçi sınıfının %60’ından fazlası mevcut yasal haklarından yararlanamamaktadır.

Türkiye’de sendikalar bir güç gösterisinde bulunmak amacıyla üye sayılarını abartırlar. Her birinin abartılmış rakamlarını kenara bırakırsak. Sosyal Sigortalar Ku­rumu kapsamında gözüken işçile­rin sayısı sendikalı işçi sayısı için bir üst sınırdır. Buna göre, işçi sınıfının daha %40’ından azı ekonomik-demokratik mücadele­de örgütlüdür.

Bu işçilerin bir kısmi gang­ster sendikalara, (işyeri patron sendikaları ve işçileri aldatarak toplu sözleşme imzalayan Türk-İş içindeki bazı sendikalar) bir kısmı faşist sendikalara üyedir. DİSK’in üye sayısı 300-350 bin civarındadır. DİSK’te yönetimde olan reformist-revizvonist ittifak, işçi sınıfının en geniş örgütlenmesini sağlayabilecek militan bakış açı­sına ve kadrolara sahip değildir. İşçiler kendileri örgütlenip, bir sürü tehlikeyi de göze alarak DİSK’e bağlı sendikalara üye olmaya gelmektedir.

Tekelci işletmelerde ve kamu iktisadi teşebbüsü işletmelerinde çalışan işçilerin hemen hemen tümü şu veya bu sendikaya bağlıdır. Bu işletmelerde alınan Türkiye açısından göreli olarak yüksek ücret zamları, Anadolu’nun dört bir yanında asgari ücretin altında, hiç bir güvencesi olmadan patronun emrinde olan işçileri ekonomik-demokratik mü­cadeleye çekmektedir. Buralar­daki büyük örgütlenme potansiyeli ancak ekonomik-demokratik mücadeleyi oligarşinin çizdiği sı­nırlar içine hapsetmeyen, militan bir devrimci sendikacılık anlayışı ve pratiğiyle eyleme dönüşebilir.

DEVRİMCİLER EKONOMİK-DEMOKRATİK MÜ­CADELEYE NASIL BAKAR

EKONOMİK-DEMOKRATİK MÜCADELE POLİ­TİK MÜCADELEYE BA­ĞIMLIDIR:

Devrimciler, ekonomik – demokratik, ideolojik ve poli­tik mücadeleyi bir bütünlük halinde yürütürler. Ekonomik mücadele, üretim araçlarının büyük bir bölümünün sömürü­cülerin elinde olduğu bir dü­zende gelirleri artırma, yaşama ve çalışma koşullarını daha iyileştirme mücadelesidir. De­mokratik mücadele ise, ikti­darda oligarşinin bulunduğu bu düzende bazı burjuva hak ve özgürlükleri elde etme, faşizmin kitle tabanı oluştur­masını engelleme mücadelesi­dir. İşçi sınıfının en geniş kesimlerini aktif bir şekilde anti-faşist mücadeleye sokma­yı amaçlar.

Sosyalist bilinç kitlelere Devrimciler tarafından götü­rülür. Kitleler kendiliklerinden sosyalizmi öğrenemez. Kitle­ler, önce sorunlarını mevcut sosyo-ekonomik sistem içinde çözmeye çalışırlar. Emekçilerin kendiliğinden gelişen muhale­feti sistemin içinde kurtuluş arar. Kitleler gelirlerini artır­maya daha geniş hak ve özgürlükler elde etmeye çalı­şırlar. Ama dertlerine derman bulmanın o kadar kolay olma­dığını, sosyalistlerin onlara öğrettiği iktidar mücadelesi başarıya ulaşmaksızın kökten hiç bir sorunu çözümleyemeyeceklerini somut yaşamda görürler. Diğer taraftan, Dev­rimcilerin yol göstericiliğinde yürüttükleri ekonomik-demokratik mücadelede ise sınıf örgütlenmesinin ve birliğinin gücünü yine somut yaşamda öğrenirler, hakim sınıfların yüzyıllardır beyinlerine kazı­maya çalıştığı kendine güven­sizlikten bir ölçüde kurtulur­lar. Devrimciler için ekonomik demokratik mücadele birinci amaç değildir. Ekonomik-demokratik mücadele sömürüyü ortadan kaldırmaz. Sömürünün sona erdirilmesinin yolu, işçi sınıfının önderliğindeki emekçi kitlelerinin iktidarı alması ve bir süreç içinde yukardan aşağıya sosyalist üretim biçimini yerleştirmesidir. Kurtuluş iktidar mücadelesindedir, ancak;

-Kitlelerle bağ kurmanın,

-Kitlelerin reformist ve revizyonistlerin denetimi altına girmesini önlemenin,

-Kitleler arasında sosyalist düşünceyi yaygınlaştırmanın,

-Kitlelerin kendi güçlerine güven duymalarının,

-Kitlelerin bu düzene umut bağlamalarına bir son vermenin,

-Kitleleri bencillikten ve dargörüşlülükten kurtarmanın,

-Kitleler içindeki en ileri öncü unsurları kadrolaştırmanın,

-Kitleleri anti-faşist mücadeleye aktif olarak çekmek ve fabrikaları bugün anti-faşist mücadelenin bir kalesi

haline getirmenin yollarından biri olarak ekonomik-demokratik mücadele yararlıdır ve gereklidir.

Devrimciler, kitlelerin bu düzene karşı olan muhalefetlerine bilinç unsuru katarak iktidar mücadelesine yönlendirmeye çalışırken, legal mücadele olanaklarından yararlanmayı da asla reddetmezler. Özellikle krizin derinleştiği dönemlerde, politikadan uzak kesimler bile bu legal mücadele yollarından sınıf mücadelesine itilir.

Bu legal mücadele olanaklarının başında sendikalar gelir.

Sendikalar, ekonomik demokratik mücadelenin politik mücadeleye bağımlı olarak yürütüldüğü örgütler olmalıdır. “Sendikalarda çalışmak, sendikalar aracılığıyla kitle bağı kurmak revizyonist çalışma tarzıdır” şeklindeki dar görüşlülük, Marksizm-Leninizm ile bağdaşmaz*. Sendikalarda revizyonistçe çalışmak vardır, sendikalarda devrimci bir şekilde çalışmak vardır. Bu en basit doğruyu unutup, sendikalarda çalışmaya, legal örgütler aracılığıyla da kitle bağı kurmaya veya mevcut bağları pekiştirmeye karşı çık­mak son derece hatalıdır.

Bugün Devrimciler işçi sınıfı içinde çalışma yolların­dan biri olarak sendikaları nasıl ele alırlar?

Devrimci dünya görüşü, ekonomik-demokratik mücadelenin politik mücadeleye bağımlılığını kabul eder. Sendikalardaki mücadele, politik mücadeleye yaptığı katkılar açısından önemlidir ve bu katkıyı azamiye çıkartacak şe­kilde yönlendirilir. Ekonomik-demokratik mücadele, bu dü­zene bağlanan umutları artır­mak için değil, gerçek kurtuluşu kitlelere benimsetebilmek amacıyla yürütülür. Bu ne­denle de sendikalar kendi başlarına birer amaç değildir.

Ama devrimciler bu düzen sınırları içindeki ekonomik-demokratik mücadeleyi de ih­mal etmezler. Mücadeleyi oli­garşinin çizdiği sınırlar içine hapsetmedikleri, tüm işçi kitlesini örgütlü bir şekilde tuttukları ve sınıf bilinci verdikleri için, devrimcilerin yönetimindeki sendikalar bu mücadelede diğer sendikalardan çok daha başarılıdırlar.

Sendikalardaki çalışma, günün siyasi görevlerine gö­re şekillenir. Örneğin, bugün temel siyasi görev, işçi sınıfı­nın savaşçı partisinin oluştu­rulmasıdır. Bu partileşme sü­reci, hayatın her alanında mücadele verebilen ve Marksizm-Leninizmi özümlemiş kadroların oluşturulma ve çelikleştirilmesidir. Sendikalar aracılığıyla da işçi sınıfı içinde sürdürülen mücadele, bu ana görev çerçevesinde ele alınır.

Bugün Devrimciler için sendikalarda çalışmanın birinci amacı, en geniş kitle çalışması içinde en dar kadro çalışmasını yapmak, işçi sınıfının kendili­ğinden gelişen hareketi içinde ortaya çıkan öncü işçileri birer kadro haline getirebilmektir. Mücadele geliştikçe, bugün ekonomik çıkarları için bir araya gelen kitleleri, zaman içinde oluşturulan kadrolar aracılı­ğıyla anti-oligarşik ve anti-emperyalist mücadelenin des­tekçisi haline dönüştürmek, onları aktif olarak anti-faşist mücadeleye çekmek de önem kazanacaktır.

Sendikalarda çalışmak iki şekilde olur:

-Tek tek devrimciler dev­rimci olmayan sendikalarda çalışabilirler,

-Devrimciler sendikaları ele geçirip onları devrimci sen­dika haline dönüştürür veya devrimci sendikalar oluşturur.

Devrimci olmayan sendikalar­da çalışma:

Devrimciler, mevcut legal çalışma olanaklarına ve Dev­rimci Hareketin sendikal hare­ketteki gücüne bağlı olarak, faşist (2). gangster tipi, refor­mist (3) ve revizyonist sendi­kalarda gerçek siyasi nitelikle­rini şartlara uygunluk ölçü­sünde açarak çalışabilirler. En yoğun baskı dönemlerinde bile büyük olasılıkla bazı sendika­lar varlığını sürdürecektir. Devrimciler bu tür bir çalış­mayı her türlü zor şart altında yapmalıdırlar.

Bu çalışmalarda Devrim­ciler, sınıf mücadelesi içinde karşılaştıkları en sağlıklı öncü unsurları kadrolaştırmaya ça­lışırlar. En genel doğruları kitleye aktarmaya, çalışılan örgütün niteliğine bağlı olarak kitlelerde inisiyatif kullanma, eleştirme yeteneklerini geliş­tirmeye çalışırlar. Yönetimdekilerin siyasi görüşlerinden kaynaklanan yanlış tavırlarını (patronlarla gizli görüşmeler, sendikal demokrasinin işletilmemesi. v.b.) kadro niteliği olmayan, fakat kişisel güven ilişkilerinin bulunduğu kişilere teşhir edip, çeşitli konulardaki doğru tavırları yaygınlaştıra­rak mevcut yönetime karşı yaygın bir muhalefet oluştur­maya çalışırlar. Mevcut sekter olmayan ve ilerici muhalefet­leri örgütlemeye ve/veya güç­lendirmeye çalışırlar.

Devrimcilerin yürüttükleri bu çalışmalar, her somut duruma göre farklılık gösterir. Dev­rimci sendikadaki güçler den­gesini doğru tahlil ederek ve siyasi görevlerini göz önüne alarak tavrını belirlemek zo­rundadır.

Devrimci sendikacılık:

Devrimciler, legal koşullar elverdiğinde ekonomik-demokratik mücadeleden bekledikle­rini gerçekleştirmenin etkin yollarından biri olarak mevcut sendikaları ele geçirmeye veya yeni sendikalar oluşturmaya çalışırlar. Hangisinin kullanı­lacağı genel siyasi ortama ve Devrimci Hareketin ilgili alan­daki gücüne bağlıdır.

Devrimciler için devrimci sendikanın kaderi politik mü­cadeleye bağlıdır. Belirleyici olan politik mücadelenin ge­lişmesidir. Bu açıdan, sendi­kanın varlığını sürdürebilmesi belirleyici* değildir. Revizyo­nistler, barışçıl geçiş umutları içinde sendikaların sürekli bü­yüyerek gelişeceğini ve sosya­lizme barışçıl yoldan geçişin şartlarını yaratmada belirleyici bir güç olacağını öne sürerler. Bu nedenle de sendikaların örgüt varlığının korunması re­vizyonistler için birinci mese­ledir. Açık faşizmin bastırdığı dönemlerde, bu ekonomik ör­gütün yaşayabilmesini sağla­mak amacıyla politik ilkeler­den her türlü tavizi vermeye, hakim sınıflarla uzlaşmaya ha­zırdırlar.

Devrimciler sendikalarda çalışırken ana amaçları en geniş kitlelere siyasetlerini götürmek onları bugün verilen anti-faşist mücadeleye duyarlı ve anti-fa­şist mücadelede aktif hale getirmek ve bu kitle içindeki öncü unsurları kadrolaştırmaktır. Konu sadece kadro çalış­ması açısından alınmamalıdır. Yapılması gereken şey, en geniş kitle çalışması içinde en dar kadro çalışmasıdır.

Bugün DİSK içinde reformist-revizyonist bir ittifak yönetimdedir. Bu ittifak, Dev­rimcilerin işçi kitleleriyle bağ kurmalarını, onlara siyasetle­rini götürme araçlarından biri olarak sendikaları kullanmala­rını yalana dayalı bir politikay­la engellemek istemektedirler. Kitleleri anti-faşist mücadele­ye karşı duyarsız hale getirme­ye çalışırken, “maocu, anarşist goşist” şartlandırmasıyla işçi sınıfının mücadelesini saptır­maya çalışmaktadır. Reformist ve revizyonistlerin yüzünün teşhir edilmesi, doğru sendi­kacılık pratiğinin kitlelere gös­terilmesi bu açıdan giderek önem kazanmaktadır.

İşçi sınıfı içindeki çalışma­yı salt kadro çalışması şeklinde almak, siyasetimizi kitlelere götürme ve kitleleri anti-faşist mücadeleye aktif olarak çekme mücadelemizde sendikaların katkılarını kenara itmeye ve sağda solda tanışılan bir kaç işçiyi belli ilişkiler çerçevesine sokmayı işçi sınıfı içinde ça­lışma olarak gösterme anlayı­şına kadar gidebilir.

Devrimciler denetimlerin­deki sendikaları, siyasetlerini kitlelere ulaştırmanın araçla­rından biri olarak kullanırlar. Bir çok kişi, kitlelere siyaset götürme sorununu, kadrolar arasında tartışılan konuları siyasi bilinç düzeyi çok geri işçilere götürmek olarak ele almaktadır. Siyasi mücadeleyi günlük yaşamdan koparmakta ve soyutta entellektüel tartış­malara girmektedir. Kitleler Devrimci Yol’un doğruluğunu. TKP’nin Halkın Sesi’nin yan­lışlığını teorik tartışmaları din­leyerek kararlaştırmaz. Kitle­ler, belli siyasetlerin somut olayları nasıl ele aldığına, bu olaylar karşısında nasıl tavır aldığına bakar ve safını belir­ler. Kitlelere siyaset teorik tartışmalar şeklinde değil, si­yasetimizin somut durumlarda aldığı tavırlarla iletilir. Biz faşizm tahlilimizin doğruluğu­nu bir çok ustadan atıf yapa­rak değil, faşistlere karşı ver­diğimiz aktif mücadelenin ba­şarılarıyla, elde ettiğimiz mevzilerle, önerdiğimiz doğru siya­setlerle gösteririz. Sendikalara ilişkin siyasetemizin doğrulu­ğunu, sendikalarda çalışan Devrimcilerin fedakar, tutarlı mücadeleleri ve bir Devrimciye yaraşır kişisel tavırlarıyla, ekonomik-demokratik mücade­lede ileriye doğru attığımız somut adımlarla, işçi kitleleri­ne gösterdiğimiz somut siyasi hedeflerle kanıtlarız.

Devrimciler, denetimle­rindeki sendikaları, kitleleri aktif olarak anti-faşist müca­deleye çekmenin araçlarından biri olarak kullanırlar. İşçi sınıfının, tüm emekçi sınıf ve tabakaların mücadelesine ve onlar üzerinde uygulanan bas­kılara karşı duyarlı hale geti­rirler. İşçilerin fabrikada, ma­hallede, kahvede, köyde aktif birer anti-faşist militan haline gelmesini sağlarlar. Faşizmin kitle tabanı oluşturma çabala­rına karşı militan bir kamuoyu yaratmayı amaçlarlar.

Kitlelere siyasetimizi so­mut olaylardaki tavırlarımız ve onların nedenlerinin açıklan­ması şeklinde götürürken ve kitleleri aktif bir anti-faşist mücadeleye sokmaya çalışır­ken, kitlelerin içindeki en ileri unsurlarla bağ kurarız, onları birer kadro haline getiririz. Onları her türlü tartışmanın ve daha da önemlisi her türlü mücadelenin içine sokar, çelik­leşmelerini sağlarız.

Devrimci sendikacılık somutta nasıl olmalıdır:

Devrimciler ekonomik-demokratik mücadeleyi oligarşinin çizdiği sınırlar içine hap­setmezler. İşçiler arasında oluşturulan kadroları ve sempa­tizanları, çeşitli “ikna yolları­nı” kullanmaya alıştırırlar.

Devrimci sendikalar, işçi­leri bireycilikten, sadece kendi fabrikasını, kendi sınıfını veya kendi halkını düşünmekten kurtarmaya çalışır. Başka fab­rikaların işçilerinin, başka emekçi sınıf ve tabakaların ve başka halkların sorunları işçi­lere kavratılır, kurtuluşun tüm emekçi sınıf ve tabakaların ortak mücadelesinden geçtiği öğretilir. Şovenizm teşhir edi­lir. İşçilerin enternasyonalist bir bakış açısı edinmeleri sağ­lanır.

Devrimci sendikalarda devrimci işçiler yönetimdedir. Yöneticiler birer devrimci kad­rodur. Burnun gerekli kıldığı fedakarlık, bilinçlilik, tevazu ve namusluluğu gösterirler.

Devrimci sendikalar, işyerlerindeki tüm işçileri bir yapı içine sokar (bu yapı her 20 işçinin oluşturduğu konseyler şeklinde olabilir.) piramidal ilişkiler zinciri, işçileri sürekli olarak örgütlü tutar. İşçilerin eğitim çalışmalarını ve her türlü legal eylemlerini örgütler ve denetler. Direnişlerde tüm işçiyi bir ordu haline sokar.

Yardımlaşma sandıkları ve tüketim kooperatifleri, sağ­ladığı günlük ekonomik çıkar­lardan daha çok, direnişlerde ve işten atılma durumlarında işçilerin zor durumda kalma­maları için birer güvence ola­rak kullanılır. Bu çalışmalarda işçilerin kendi kendilerini yö­netme alışkanlıklarının geliş­tirilmesi, insiyatif kullanmala­rı. kollektif mücadeleye ve dayanışma içinde yaşamaya alışmaları, bireycilikten kur­tulmaları, eğitilmeleri ön planda tutulur.

İşçilerin eşleri ve çocukları da kadın ve gençlik dernekleri­ne sokulur, buralarda onların da politize olmaları, demokra­tik ve politik mücadeleye ka­tılmaları sağlanır. Özetle; dev­rimci sendikacılık anlayışı, iş­çiyi ve ailesini en geniş bir örgütlenmenin, hayatın tüm safhalarını kapsayan bir örgüt­lenmenin bir parçası haline getirip onun mücadeleye daha aktif bir şekilde girmesini sağlamaya çalışır.

Devrimci sendikalarda eğitim mücadelenin bir parçası­dır, mücadele içinde ve müca­deleyi daha da geliştirmek için eğitim yapılır. İşyerlerinde ön­celikle kadroların çok iyi bir eğitimden geçmeleri sağlanır. Daha sonra, sendikadan yapı­lacak eğitim malzemesi deste­ğiyle işyerlerindeki kadrolaşmış işçilerin mevcut yapı (örneğin konseyler içinde yaygın kitle eğitimi uygulamaları), bu eğitimin derneklerdeki semi­nerle desteklenmesi sağlanır. Bu eğitimler, kafalara yararsız bilgilerin sokulmasını değil, işçilerin en geniş kesimlerini eyleme çekmeye yöneliktir.

Devrimci sendikalar kendi üyelerine ve onlar aracılığıyla da ulaşabildikleri emekçilere ülkedeki ekonomik, toplumsal ve siyasi gerçekleri açıklamaya çalışırlar. Bunun yollarından biri olarak, kitlelerin somut sorunlarından hareket ederek siyasi çözüm yollarını gösteren emekçi kitlelerin mücadelesi­nin ortaklığını vurgulayan, burjuva düzeninin pisliklerini teşhir eden, sosyalizmi öğreten sendika gazetesi ve broşürleri yayınlamaktır.

Devrimci sendikalarda toplu sözleşmelere birer kurtu­luş yolu olarak bakılmaması gerektiği öğretilir. Ama toplu sözleşmelerde en iyi ekonomik ve demokratik haklar elde etmek için çalışılır. Toplu sözleşme taslak hazırlık çalış­maları birer eğitim alanı haline getirilir. Patronun kârı, toplu sözleşmede mevcut koşullarda alınabilecek haklar, sömürüyü ortadan kaldırma yolları tartı­şılır. Taslak beraber hazırlanır. Toplu sözleşme masasına işyerindeki işçi temsilcileri ve sendikacılar oturur. Her otu­rumda, söz hakkı olmayan dinleyici alınması yararlıdır. Her toplu sözleşme görüşme­sinden önce ve sonra bütün işçilerin katıldığı toplantılar yapılır. Görüşmelerin geliş­mesi konusunda ayrıntılı bilgi verilir, bazı maddeler konu­sunda bağlayıcı karar alınır, bazı maddeler konusunda işçi temsilcilerine ve sendikacılara yetki verilir. Toplu sözleşme imzalandıktan sonra yapılan toplantıda eleştiri ve özeleştiri yapılmalı, ekonomik-demokratik mücadelenin bu safhası değerlendirilmelidir.

Toplu sözleşme görüşme­leri anlaşmayla sonuçlanmaz ve grev olursa, devrimci sendi­ka grevi sadece o fabrikanın işçilerinin değil, tüm emekçi sınıf ve tabakalann eğitildiği, örgütlendiği ve anti-faşist cep­heye aktif olarak çekildiği bir savaş okulu haline getirmeli, grevi kullanarak siyasi kadro­ların diğer fabrikalardaki işçi­ler ve diğer emekçiler arasında çalışma yapmasını sağlamada yardımcı olmalıdır. Devrimci sendika, diğer emekçi sınıf ve tabakalar arasında çalışma ya­pan Devrimcilerle de bağ kur­malı ve eylemleri emekçi sınıf ve tabakalar arasında işbirli­ğinin geliştirilmesinin aracı haline getirmelidir. (Bu konu­da bkz. Devrimci Yol, özel Sayı, No 2)

Devrimci sendikalarda, eğitilmiş bir taban temelinde en geniş sendikal demokrasi uy­gulanmalı, sık sık genel top­lantılar yapılmalı, işçiler eleşti­ri ve özeleştiriye alıştırılmalı, çalışmasından memnun olun­mayan, örnek bir işçi olmayan temsilciler kendilerini seçenler tarafından her an görevden alınabilmeli, sendika tüzüğü gerçekten demokratik olmalı­dır.

Devrimci sendikacılığın özellikleri daha açılabilir. Fakat ana hatları bunlardır. Ancak bu anlayışa sahip sendikalara devrimci sendika diyebiliriz.

Ancak bu anlayışa göre örgütlenmesini ve çalışmaları­nı yürüten bir sendika, işçi sınıfının ekonomik demokratik mücadelesini en iyi şekilde ve politik mücadeleye bağımlı olarak geliştirebilir ve kitleleri insanın insanı sömürmediği bir düzen kurma yolunda harekete geçirmede devrimci harekete katkıda bulunabilir.

İşçi sınıfı üzerindeki refor­mist – revizyonist hegemonya­yı kırmak için, ileri.

DİSK’te devrimci sendikacılıği hakim kılmak için ileri.

En geniş kitle çalışması içinde en dar kadro çalışması yapmak için, ileri.

Öncü işçileri kadrolaştır­mak için, ileri.

DİPNOTLAR:

 (1} Gelişmiş kapitalist ülkeler­de genel olarak emekçilerin ve özel olarak da şehirli işçilerin tüketim kalıpları bu kadar süratle değişmediğinden, ger­çek ücretlerin artmaması fazla bir toplumsal muhalefete yol açmaz.

• Türkiye’de faşistler kitle tabanı oluşturma çabaları için­de sendikalara da önemli yer veriyorlar. Sendikaları faşist demagojinin kitlelere iletildiği yerler olarak kullanıyorlar. Faşistler sendikal çalışmayı red­detmez. Aksine “tek ve mec­buri sendikacılık” formülasyonuyla bütün işçilerin tek devlet sendikasına üye edilmesini savunur. Türkiye’deki sivil faşist güçler patronlarla anlaşarak işsizleri işe yerleştirmekte, bu’ işsizleri faşistleştirmekte ve bunlar aracılığıyla işyerinde kara terör uygulamaktadırlar. Seydişehir, Aliağa, Tariş olay­ları bunun örnekleridir. Faşist sendikalar, faşist demagojiyle kitlelerin düzene karşı olan muhalefetini Devrimcilerin üs­tüne döndürürken, kitle tabanı da oluşturmaktadırlar. (Bu konu önümüzdeki sayılarda daha ayrıntılı olarak ele alına­caktır.)

• Reformist sendikacılık, bu düzene getirilen bazı değişik­liklerle kapitalist sistem içinde bir çözüm arama çabasının işçi sınıfının kendiliğindenci hare­ketine yansımasıdır. Gelişmiş kapitalist ülkelerde aldığı şekil işçilerin yönetime katılması, fiyat artışlarının bir denetim altına alınması ve üretimin arttırılması için tüm çabanın gösterilmesi şeklinde özetlene­bilir. Böylece işçi aristokrat­larının yönettiği sendikalar düzenin sorumluluğunu payla­şırlar. Derinleşen ekonomik buhran “tarafların anlayışlı davranmasıyla, her iki tarafın da en az zarar göreceği bir şekilde” geçiştirilmeye çalışı­lır. Derinleşen buhran karşısın­da sınıf mücadelesinin keskin­leştirilmesi yerine işçi sınıfının burjuvazi için fedakarlıklarda bulunması istenir. Ayrıca yö­netimi paylaşan sendikalar, işçilerden daha fazla üretim isterler. Ücretleri üretime göre düzenlerler. Fazla üretim çık­madığı durumlarda ücretler azalır. Bu ise üretimi aksatan işçilerle aksatmayanlar arasın­da kavgalara varan anlaşmaz­lıklara yol açar. Almanya’da ve daha gelişmiş şekliyle Nor­veç’te görülen bu uygulamalar işçi sınıfı hareketini büyük ölçüde geriletmektedir. Ancak olgunlaşmamış milli krizin sü­rekli var olduğu Türkiye gibi ülkelerde bu yapı işleyemez.